ต้นไม้ที่หลอกใช้มด

ไม่ใช่แค่คนหรือสัตว์ที่สามารถฉลาดได้ พืชก็มีความฉลาดของมันเช่นกัน อย่างต้นยาสูบที่มีกลไกการป้องกันตัวอันแยบยลมาก มันสามารถออกอุบายใช้ให้มดมาช่วยฆ่าหนอนซึ่งเป็นศัตรูพืชให้แก่มันได้
ต้นยาสูบป่า(Nicotiana attenuata) มีกลไกอันแยบยลในการป้องกันตัวจากหนอนผีเสื้อกลางคืนผู้เป็นศัตรูตัวฉกาจของมัน โดยนักสรีรวิทยาพืชจากสถาบันเคมี-นิเวศวิทยา แม็กซ์ พลังก์ ค้นพบว่าพืชชนิดนี้มีการผลิตน้ำหวานที่หนอนกินแล้วนำไปสู่ความตาย
ตัวน้ำหวานเองนั้นไม่ได้มีพิษ แต่มีน้ำตาลชนิดหนึ่ง ซึ่งเมื่อย่อยแล้วจะปลดปล่อยกลิ่นออกมาจากตัวหนอนนั้น ซึ่งกลิ่นนั้นจะดึงดูดพวกมดให้มารุมจับหนอนไปกินอีกทีหนึ่ง
ขนพิเศษบนใบยาสูบซึ่งเรียกว่าไทรโคม(trichome) รวมทั้งหยดน้ำหวานเหนียว ๆ ที่มันผลิตออกมา ปกติจะทำหน้าที่เป็นกลไกป้องกันตัวทางกายภาพจากแมลงเล็ก ๆ เพราะจะทำให้เหนียวหนึบจนเดินบนใบได้ลำบาก
นอกจากนี้ในแง่เคมี น้ำหวานยังมีสารนิโคตินซึ่งเป็นพิษยับยั้งการเจริญเติบโตของแมลงทั่วไป แต่หนอนผีเสื้อบางชนิด เช่น หนอนใบยาสูบ(Manduca sexta) กลับชอบกินน้ำหวานจากใบยาสูบตั้งแต่ฟักออกจากไข่ และไม่ได้รับอันตรายอะไรเลย ซึ่งเป็นเรื่องที่น่าสงสัยมาก
นักวิทยาศาสตร์กลุ่มนี้จึงทำการศึกษาการเปลี่ยนแปลงทางเคมีที่เกิดขึ้นในร่างกายหลังจากหนอนกินน้ำหวานเข้าไป และพบว่ากลิ่นของหนอนรวมทั้งกลิ่นสิ่งขับถ่ายของมันได้เปลี่ยนแปลงไปอย่างมาก สามารถเปรียบได้กับเวลาที่คนเรากินแอสพารากัสเจ้าไปเยอะ ๆ แล้วมีกลิ่นปัสสาวะที่ฉุนขึ้นนั่นเอง
ในกรณีของแมลง การเปลี่ยนแปลงกลิ่นอาจมีอันตรายถึงชีวิต เพราะกลิ่นใหม่อาจไปล่อผู้ล่ามา หรืออย่างในกรณีของต่ออิคนยูมอนซึ่งเป็นปรสิตวางไข่ในหนอนผีเสื้อ ก็ใช้วิธีการหาเหยื่อโดยตามกลิ่นอุจจาระของเหยื่อไปเช่นกัน
แอดมิน

comments

You can leave a response, or trackback from your own site.

ถ้าไม่อยากเปิดเผยตัวตน เม้นท์ตรงนี้ก็ได้จ้า