นีแอนเดอร์ธัล VS โฮโมเซเพียน

เคยมีใครสงสัยบ้างไหมว่า ทำไมมนุษย์ถึงเป็นสัตว์ที่มีสติปัญญาประเภทเดียวบนโลก นอกจากเราแล้วไม่มีตัวอะไรเลยที่มีปัญญาทัดเทียมหรือใกล้เคียงกันเราจนถึงขนาดที่จะสามารถสื่อสาร แลกเปลี่ยนวัฒนธรรม ความเห็น และสิ่งต่าง ๆ ต่อกันและกันได้ ถ้าคิดในแง่มุมหนึ่งมนุษย์ก็เป็นสายพันธุ์ที่ค่อนข้างจะโดดเดี่ยวทีเดียว แต่ทำไมถึงเป็นอย่างนั้นล่ะ?

จริง ๆ แล้วมันคือกฎของธรรมชาติ นักชีววิทยาเชื่อว่า มันเป็นเรื่องยาก และอาจเป็นไปไม่ได้เลยที่จะมีสัตว์โลกที่มีสติปัญญาสูง 2 ชนิด อยู่บนโลกเดียวกันได้อย่างสงบสุข ด้วยความจริงที่ว่า เมื่อสิ่งมีชีวิตที่มีความต้องการทางทรัพยากรอย่างเดียวกัน มาอาศัยอยู่ในที่เดียวกัน ย่อมหลีกเลี่ยงการแก่งแย่งแข่งขันไม่ได้ นี่เป็นหลักการทางชีววิทยาที่เรียกว่า “การกำจัดโดยการแก่งแย่ง (competitive exclusion principle)” ซึ่งถูกนำเสนอครั้งแรกในปี ค.ศ.1934 โดย จี เอฟ กาวส์ นักชีววิทยาชาวรัสเซีย ซึ่งก็หมายความว่า ในการแข่งขันระหว่างสายพันธุ์ที่ทัดเทียม(หรือใกล้เคียง)กันสองสายพันธุ์ สุดท้ายจะต้องจบลงด้วยการมีผู้ชนะเพียงหนึ่งเดียวเท่านั้น โดยอีกสายพันธุ์หนึ่งจะต้องสูญพันธุ์ไป หรือไม่ก็เปลียนวิถีชีวิตไปเลย

ย้อนกลับไปในอดีต มนุษย์นั้นมี 2 สายพันธุ์ คือ มนุษย์นีแอนเดอร์ธัล และ มนุษย์โฮโมเซเพียน(มนุษย์ยุคใหม่ ซึ่งก็คือสายพันธุ์ของเรา) ที่จริงเราก็เป็นเพื่อนร่วมวิวัฒนาการเดียวกัน แต่เมื่อประมาณ 30,000 ปีที่แล้ว มนุษย์นีแอนเดอร์ธัลได้สูญพันธุ์ไปจากโลก นักวิทยาศาสตร์ต่างก็สันนิษฐานถึงความได้เปรียบต่าง ๆ นานาของโฮโมเซเพียน และโอกาสที่ดีกว่าที่ทำให้สายพันธุ์ของเราอยู่รอดมาได้ แต่ทว่า นีแอนเดอร์ธัลเองก็มีข้อได้เปรียบอยู่ไม่น้อยเหมือนกัน แต่ทำไมทั้งสองจึงไม่อาจวิวัฒนาการควบคู่กันได้ล่ะ?

เหตุเกิดเมื่อประมาณ 50,000 ปีที่แล้ว ตอนนั้นมนุษย์นีแอนเดอร์ธัล ซึ่งอาศัยอยู่ในยุโรป และมนุษย์ยุคใหม่โฮโมเซเพียน ที่เดิมทีมีถิ่นกำเนิดจากแอฟริกา ได้เดินทางมาตั้งถิ่นฐานในอาณาบริเวณที่ซ้อนทับกันเป็นครั้งแรก ดังนั้น การแข่งขันของมนุษย์ 2 สายพันธุ์ก็เริ่มขึ้น…

มนุษย์นีแอนเดอร์ธัล ได้เปรียบทางด้านร่างกายที่แข็งแรงบึกบึน และมีภูมิคุ้มกันที่ดีมาก พวกเขาทนทานต่อโรค และเชื้อโรคที่อาจเป็นอันตราย ในขณะที่โฮโมเซเพียนนั้นมีภูมิคุ้มกันต่ำ ล้มป่วย และติดเชื้อได้ง่ายกว่า ทำให้เสี่ยงต่อโรคระบาดมากกว่า

โฮโมเซเพียน ได้เปรียบในเรื่องของไอคิว พวกเขามีความฉลาดมากกว่ามนุษย์นีแอนเดอร์ธัล ด้วยร่างกายที่ต้องการพลังงานน้อยกว่า ทำให้พวกเขาใช้เวลาในการบริโภคและหาอาหารน้อยกว่า มีเวลาทำอย่างอื่น และมีพลังงานที่จะสร้างวิวัฒนาการทางสมองมากกว่า

จากนั้นการแข่งขันระหว่าง “ความบึกบึน” และ “สติปัญญา” ก็เริ่มขึ้น และก็อย่างที่เราทราบกันดีมาอย่างน้อยสองหมื่นปีแล้วว่าโฮโมเซเพียนเป็นฝ่ายชนะ พละกำลัง ต้องพ่ายแพ้ให้แก่ ไอคิว แถมเรายังได้ของกำนัลพิเศษจากนีแอนเดอร์ธัลมาด้วย เพราะมีการสันนิษฐานกันว่า มนุษย์ยุคใหม่อย่างโฮโมเซเพียนนั้น อาจจะอยู่ไม่รอดหากไม่ได้รับคุณสมบัติด้านภูมิคุ้มกันมาจากนีแอนเดอร์ธัล และสิ่งนี้จะเกิดขึ้นได้ก็ต่อเมื่อมีการ “ผสมข้ามสายพันธุ์”

ใช่แล้ว…มันหมายความว่าเราเป็นลูกผสมระหว่างนีแอนเดอร์ธัลกับโฮโมเซเพียนยุคก่อน

การผสมข้ามสายพันธุ์ในช่วงก่อนที่นีแอนเดอร์ธัลจะสูญพันธุ์ไป ทำให้เกิดลูกผสมที่มีภูมิคุ้มกันแข็งแกร่ง และทนทานต่อโรคมากขึ้น และยิ่งทำให้มนุษย์โฮโมเซเพียนลูกผสมได้เปรียบมากขึ้น ทั้งทางด้านสติปัญญา ประสิทธิภาพในการใช้พลังงาน และความแข็งแรง ไม่นานนักวิวัฒนาการทุกอย่างก็แซงหน้านีแอนเดอร์ธัลไป ทำให้เราเป็นผู้ครองโลกในที่สุด

แต่จะเป็นอย่างไรล่ะ ถ้าหากนีแอนเดอร์ธัลยังอยู่บนโลกนี้?

เรื่องนี้ก็อาจมีโอกาสเกิดขึ้นได้เช่นกัน แต่นักวิทยาศาสตร์เชื่อว่าหากเป็นเช่นนั้นจริง มันก็มีโอกาสน้อยมาก ๆ ที่ทั้งสองฝ่ายจะอยู่ร่วมกันได้ โดยเราอาจแบ่งความเป็นไปได้ 3 กรณี ดังนี้

1. นีแอนเดอร์ธัลได้ครองโลก โดยเอาชนะด้วยภูมิคุ้มกันที่เหนือกว่า และในที่สุดโฮโมเซเพียนก็จะเป็นฝ่ายสูญพันธุ์ไปเอง

2. แบ่งกันอยู่คนละทวีป คือ นีแอนเดอร์ธัลอาจจะครองยุโรป ในขณะที่โฮโมเซเพียนตั้งถิ่นฐานอยู่ที่แอฟริกา และไม่มาเกี่ยวข้องหรือรุกล้ำกันเลย

3. อยู่แบบมีผู้เหนือกว่า หมายถึง หากทั้งสองฝ่ายต้องอยู่ร่วมกันจริง ๆ จะต้องมีสายพันธุ์หนึ่งที่อยู่ในฐานะที่เหนือกว่า โดยที่อีกสายพันธุ์หนึ่งถูกกดขี่หรือตกเป็นทาส

ฟังดูความน่าจะเป็นแล้วมันก็ไม่ค่อยสวยงามเท่าไหร่ (ถ้าจะให้สวยงามต้องประมาณว่า แล้วทั้งสองก็อยู่ร่วมกันอย่างมีความสุข) แต่ยังไงซะทุกอย่างก็ต้องเป็นไปตามกฎของธรรมชาติอยู่ดี เสือสองตัวไม่อาจอยู่ถ้ำเดียวกันได้ มนุษย์สองสายพันธุ์ก็อยู่ร่วมโลกเดียวกันไม่ได้เช่นกัน และนั่นคือธรรมชาติ

แอดมิน
Science Illustrated, December 2012

comments

You can leave a response, or trackback from your own site.

One Response to “นีแอนเดอร์ธัล VS โฮโมเซเพียน”

  1. annmaku says:

    ได้ปมเด่นมาทั้ง 2 อย่างเลยเรา ฉลาด(น้อย)แบบแอนเดอร์ และอมโรคแบบโฮโม..T_T

ถ้าไม่อยากเปิดเผยตัวตน เม้นท์ตรงนี้ก็ได้จ้า