เรื่องยี้ ๆ ที่อยู่ใกล้ตัวเรามาก


[ตัวเรือด…จากตัวอ่อนสู่ตัวเต็มวัย ใช้เวลาแปบเดียวเอง]

วันนี้ตื่นมาพร้อมกับรอยแดง ๆ ที่แขนและแก้ม นึกถึงสารคดีที่เพิ่งดูไปเมื่อคืน เกี่ยวกับหมู่บ้านในป่าลึกแถบอะเมซอนหมู่บ้านหนึ่ง ที่อยู่ดี ๆ ผู้คนก็ป่วยเป็นโรคลึกลับและตายลงอย่างรวดเร็วโดยไม่ทราบสาเหตุ พวกชาวบ้านก็นึกว่าเป็นเพราะภูติผีปีศาจและมนต์ดำ จนนักวิทยาศาสตร์ชาวยุโรปกลุ่มหนึ่งต้องลงพื้นที่ไปสำรวจว่าสาเหตุการตายลึกลับนั้นเกิดจากอะไรกันแน่ สุดท้ายปรากฏว่ามันเป็นเพราะค้างคาวดูดเลือดที่ถูกบุกรุกที่อยู่จนต้องเข้ามาหาเหยื่อในหมู่บ้าน ดูดเลือดคนตอนกลางคืน แล้วก็นำเชื้อโรคร้ายแรงเข้ามาด้วย พอรู้สาเหตุแล้วก็จัดการแก้ไขกันไป

แต่บ้านแอดมินก็ไม่ได้อยู่ในป่าลึกแถบอะเมซอนอ่ะนะ มันก็น่าจะเป็นตัวอย่างอื่นแน่ ๆ เพราะห้องก็ค่อนข้างจะรกชัฏพอสมควร แต่ที่กังวลคือปกติไม่เคยเป็นไง เพราะมั่นใจว่าตัวเองค่อนข้างจะทนทานต่อแมลง ประมาณว่าสามารถอยู่ร่วมกันอย่างสันติได้ในระดับหนึ่ง สิ่งแรกที่นึกถึงคือ “ไรฝุ่น” ก็เลยลองเซิร์จคำว่า “dust mites bites” โอ้ ตายแล้ว…ได้ภาพที่น่าเกลียดน่ากลัวมาก รับไม่ได้ ดังนั้น สมมติว่าแอดมินถูกตัวอย่างอื่นกัดก็แล้วกัน (ระบบปฏิเสธความจริงทำงานทันที ตามที่งานวิจัยหนึ่งซึ่งกล่าวไว้ว่า มนุษย์เป็นสัตว์ที่มองโลกในแง่ดีที่สุดในโลก)


[ไรฝุ่น กับ ตัวเรือด คนละอย่างกันนะ]

ดูไปดูมาแล้วแอดมินก็สงสัยว่า ไรฝุ่น (dust mites) กับ ตัวเรือด (bed bugs) มันใช่อย่างเดียวกันรึเปล่า เพราะไม่ว่าจะเซิร์จคำไหน มันก็จะต้องมีอีกตัวนึงติดขึ้นมาด้วยทุกที ตกลงมันใช่ตัวเดียวกันรึเปล่า? คำตอบคือ “ไม่ใช่” นะ สองตัวนี้มันคนละอย่างกัน เขาอธิบายไว้อย่างง่าย ๆ ว่า “ตัวเรือด คือ ตัวที่มันทำให้เราคัน ส่วน ไรฝุ่น คือ ตัวที่มันทำให้เราจาม” อันที่จริงขนาดมันก็ต่างกันนะ ตัวเรือดจะใหญ่กว่าไรฝุ่น ตัวเรือดเต็มวัยจะมีขนาดประมาณ 5.5-6.5 มิลลิเมตร (ตัวเมียจะตัวยาว ๆ กว่าตัวผู้) ส่วนไรฝุ่นจะมีขนาดประมาณ 0.25-0.3 มิลลิเมตร เล็กกว่าตัวเรือดเยอะอยู่เหมือนกัน


[วงจรชีวิตตัวเรือด คลิกเพื่อดูภาพใหญ่ได้นะ]

แต่วันนี้จะมาพูดถึงตัวเรือดเพราะว่า เห็นข้อมูลบางอย่างที่น่าสนใจดี และเป็นข้อมูลที่ค่อนข้างใหม่ เช่น การสำรวจของมหาวิทยาลัยซินซินแนติ เมื่อเร็ว ๆ นี้ นักวิจัยพบว่า แม้ตัวเรือดจะเป็นปรสิต แต่มันก็ยังมีจุลินทรีย์ที่เป็นปรสิตอยู่บนตัวมันถึงสองชนิด เรียกว่า โพรทีโอแบคทีเรีย (proteobacteria)


[proteobacteria]

และอันที่จริงพวกมันก็เป็นสิ่งมีชีวิตที่มีการศึกษา พวกมันเป็นหนอนหนังสือ และทำอะไรฉลาด ๆ หลายอย่าง ตามห้องสมุดต่าง ๆ จึงมีปัญหากับพวกมันเยอะเหมือนกัน เพราะมันชอบซุกซ่อนอยู่ตามสันและหน้าหนังสือ สร้างความสกปรกและความเสียหายได้มากมาย ผู้ดูแลห้องสมุดต้องใช้เครื่องทำความร้อนไฟฟ้าในการกำจัดพวกมัน ตัวเรือดและไข่ของพวกมันจะตายที่อุณหภูมิ 122 องศาฟาเรนไฮต์ (ประมาณ 50 องศาเซลเซียส) ซึ่งเป็นความร้อนที่ไม่ทำให้หนังสือเสียหาย


[ตัวเรือดที่ซุกอยู่ในหนังสือ]

ถึงจะได้ชื่อว่าเป็นแมลงแห่งเตียง และชอบอยู่บนเตียง แต่เรื่องบนเตียงของมันก็ฟังดูแย่น่าดู ถึงจะขยายพันธุ์เก่งและรวดเร็ว แต่พวกมันไม่ใช่นักรักที่ดีเท่าไหร่


[การผสมพันธุ์แบบ traumatic insemination โหดนะ]


[ไอ้นั่น…ของตัวเรือด]

การผสมพันธุ์ของตัวเรือดนั้น เพศผู้จะใช้อวัยวะเพศที่เป็นเหมือนเข็มแหลม ๆ แทงเข้าไปในช่องท้องของเพศเมีย แล้วฉีดเสปิร์มเข้าไปทางบาดแผล เป็นวิธีการสืบพันธุ์ที่ค่อนข้างโหด ซึ่งนักวิทยาศาสตร์เรียกว่า “traumatic insemination” 


[พวกมันอยู่ที่ไหนได้บ้างในบ้างของเรา?]

เพิ่มเติมเกี่ยวกับตัวเรือด

– ถึงจะถูกเรียกว่า “bedbug” แต่มันก็ไม่ได้อยู่แต่บนเตียง มันอยู่ในทุก ๆ ที่รอบตัวเรา

– ตัวเรือดไม่เกี่ยวกับความสกปรก ทุก ๆ ที่สามารถมีตัวเรือดได้

– ยังไม่มีหลักฐานใดยืนยันว่าตัวเรือดเป็นพาหะของโรคร้ายแรง แต่อาจนำมาซึ่งภูมิแพ้ หอบหืด และมันก็กัดคัน ใครแพ้ก็พื้นเป็นผื่นแดง

– ตัวเรือดไม่ใช่สัตว์ที่หากินกลางคืน แต่มันเป็นนักฉวยโอกาส มันจะกัดคุณตอนหลับ มันจะรู้ว่าเราหลับหรือยังโดยตรวจสอบจากอุณภูมิของร่างกายและปริมาณก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ที่เราปล่อยออกมา (ตอนหลับจะลดลงทั้งสองอย่าง)

– อย่ากังวลเกี่ยวกับตัวเรือดให้มากนัก เพราะยังไงคุณก็หนีมันไม่พ้น บางคนเป็นโรคจิตเพราะพยายามกำจัดตัวเรือดนี่แหละ

 

แอดมิน
งานวิจัยล่าสุดเกี่ยวกับตัวเรือด : http://www.wired.com/wiredscience/2013/09/qq_bedbugs
ไรฝุ่นกับตัวเรือดไม่เหมือนกัน : http://martinfrost.ws/htmlfiles/nov2009/bedbugs-dustmites.html

เพิ่มเติมเรื่อง traumatic insemination : http://en.wikipedia.org/wiki/Traumatic_insemination
รูปภาพ Proteobacteria : http://tolweb.org/Proteobacteria/2302
สูตรการแปลง °F ให้เป็น °C คือ °C = 5/9 (°F – 32)

comments

You can skip to the end and leave a response. Pinging is currently not allowed.

ถ้าไม่อยากเปิดเผยตัวตน เม้นท์ตรงนี้ก็ได้จ้า